ในบ้านร้อนชื้นแบบไทย ขนฟูสวยแลกมาด้วยนาที ไม่ใช่แลกด้วยเงินก้อนเดียว และจำนวนนาทีนั้นต่างกันมากตามชนิดขน ขนสั้นชั้นเดียวใช้เวลาไม่กี่นาทีต่อสัปดาห์ ขนสองชั้นต้องนัดเวลาเป็นรอบจริงจัง โดยเฉพาะช่วงผลัดขนปีละสองครั้งที่เวลาคูณขึ้นหลายเท่า ส่วนขนหยิกและขนยาวร่วงใช้เวลาต่อครั้งน้อยกว่าแต่ต้องหวีถี่ถึงทุกสองสามวัน และยังมีเวลาเช็ดและเป่าแห้งอีกห้าถึงสิบนาทีทุกครั้งที่ขนเปียก ถ้าบวกสามกองนี้ คือหวี เป่า และตรวจผิว ให้ครบก่อนตัดสินใจ ก็จะรู้ว่าขนแบบที่เห็นว่าสวยนั้นราคาจริงเป็นนาทีเท่าไรในตารางชีวิตของคุณ
หกโมงเย็นวันหนึ่ง พัดลมตั้งพื้นเป่าเฉียงลงมาที่กระเบื้อง ผมนั่งขัดสมาธิ มีหมาวัยสามปีนอนตะแคงอยู่ระหว่างเข่า มือซ้ายประคองขาหน้าไว้ มือขวาสอดหวีเข้าไปหลังใบหู แล้วคุณจะได้ยินเสียงนั้นก่อนจะรู้ตัวว่าเจออะไร เสียงหวีลื่นผ่านไปได้สบาย คือวันที่ไม่มีอะไรต้องแก้ แต่มีคืนหนึ่งที่หวีสะดุดตึงตั้งแต่ยังไม่ทันออกแรง ผมต้องเอานิ้วแหวกขนขึ้นดู ใต้ขนชั้นบนมีก้อนเล็ก ๆ สีเข้มติดอยู่กับผิว แตะแล้วเย็นและเปียกที่ปลายนิ้ว ทั้งที่ทั้งวันไม่ได้ออกไปเดินเล่นที่ไหนเลย
คืนนั้นผมใช้เวลากับหูข้างเดียวมากกว่าที่ใช้กับทั้งตัวในสัปดาห์ก่อน ๆ ไม่ใช่เพราะขนยาวขึ้น แต่เพราะความชื้นถูกปมปิดทับไว้ข้างใน ตั้งแต่นั้นผมเลิกมองขนสุนัขด้วยคำว่าสวยหรือไม่สวย แล้วเริ่มมองด้วยคำถามเดียวว่า ขนแบบนี้กินเวลาผมสัปดาห์ละกี่นาที
ผมนับจากพื้นบ้าน ไม่ได้นับจากกระจก
ถ้าอยากรู้ว่าขนแบบหนึ่งมีภาระแค่ไหน ผมไม่ดูตอนหมาตรง ๆ ดูไม่ออกหรอก เพราะตอนยืนมันก็ดูดีทั้งนั้น ผมดูตอนสิ้นวัน ดูที่พื้นกระเบื้อง ดูที่ตะแกรงพัดลม ดูใต้โซฟาช่องที่ไม้กวาดเข้าไม่ถึง
ขนสั้นชั้นเดียวที่ร่วงจะเป็นเส้นสั้น ๆ แข็ง ๆ ค้ำเท้าเวลาเดิน และติดแน่นตามผ้าสofa ปัดออกยากกว่าที่คิด ส่วนขนสองชั้นที่กำลังผลัดจะมาเป็นกระจุกนุ่ม ๆ กลิ้งเป็นก้อนตามพื้นหน้าบ้าน 不同类型的ขนทิ้งร่องรอยต่างกัน และร่องรอยนั้นคือเวลาที่คุณต้องใช้ กวาด เก็บ ซัก
ช่วงผลัดขนใหญ่ปีละสองครั้ง ตัวเลขบนพื้นจะเพิ่มแบบเห็นได้ชัด เมืองเราความชื้นสูง ขนที่ร่วงแล้วไม่ปลิวไปไหน มันเกาะพื้น เกาะขา เกาะเสื้อผ้า แล้วก็อ้อยอิ่งอยู่ตรงนั้น ทำให้รู้สึกว่าแลกขนหนักกว่าปกติ ทั้งที่จำนวนเส้นอาจเท่าเดิม
สามกองเวลาที่ต้องจ่ายจริง
ผมแบ่งเวลาออกเป็นสามกองเสมอ หวี เป่า และตรวจผิว คนส่วนใหญ่คิดถึงแค่กองแรก แล้วก็ประเมินต่ำไปครึ่งหนึ่ง
ขนสั้นชั้นเดียว
ห้านาทีถึงสิบนาทีต่อสัปดาห์ก็อยู่ แต่อย่าข้ามกองที่สาม ขนสั้นหมายถึงขนที่ปกป้องผิวจากแดดได้น้อยลงด้วย ไม่ใช่แค่ดูแลง่าย ผมจึงต้องเปิดดูท้อง ดูใต้ขา ดูใบหูบ่อยขึ้น เพราะผิวที่รับแดดตรง ๆ จะเห็นความเปลี่ยนแปลงไว และขนสั้นที่แข็งยังฝังในผ้าห่มกับเบาะนอนจนต้องซักบ่อยขึ้น ซึ่งเป็นนาทีที่คนมักไม่นับ
ขนสองชั้น
สิบถึงยี่สิบนาทีต่อครั้ง สองถึงสามครั้งต่อสัปดาห์ในวันปกติ และแทบทุกวันในช่วงผลัดขน นี่คือขนที่ต้องใส่ลงปฏิทิน ไม่ใช่ทำตอนนึกได้
หลายคนคิดว่าจะโกนทิ้งให้จบเรื่อง ผมเข้าใจครับ แต่มันไม่ได้จบอย่างที่คิด ขนสองชั้นทำหน้าที่เป็นฉนวนกักอากาศไว้ชั้นหนึ่ง กันร้อนได้ด้วยไม่ใช่แค่กันหนาว พอโกนออก ชั้นที่เหลือรับแดดตรง ๆ ผิวก็เสี่ยงขึ้น และตอนขนงอกกลับมา มันมักขึ้นมาไม่สม่ำเสมอ ดูเป็นpatch ๆ กว่าของเดิม
ขนหยิกและขนยาวร่วง
ต่อครั้งใช้เวลาไม่มาก ห้านาทีถึงสิบนาทีก็พอ แต่ต้องถี่ ทุกสองสามวัน ไม่ใช่ทุกสองสัปดาห์ และต้องหวีให้ถึงผิว ไม่ใช่ลูบผ่าน ๆ ด้านบน
ขนหยิกเป็นพวกที่ปมก่อตัวชิดผิวโดยที่คุณมองไม่เห็นจากข้างนอก คุณจะรู้ตอนที่นิ้วแตะเข้าไปแล้วเจออะไรแข็ง ๆ ใต้ขนที่ดูฟูดี ส่วนขนยาวร่วง ปมชอบขึ้นที่ขนหางด้านหลังใบหู และใต้ขาหน้า
ปมไม่ได้อยู่ที่ขน แต่อยู่ที่ความชื้นใต้ปม
อากาศบ้านเราทำให้ปมอันเล็ก ๆ กลายเป็นฟองน้ำ ปมหนึ่งก้อนอุ้มน้ำไว้ได้นานเป็นชั่วโมง ๆ ผิวใต้มันไม่เคยได้แห้งสนิท ถ้าปล่อยไว้หลายวันก็จะเริ่มมีกลิ่นอับ และสุนัขจะเริ่มเลียหรือเกาบริเวณนั้น
วิธีเช็กที่ผมใช้คือใช้นิ้วแหวกขนลงไปถึงผิวตรงจุดที่ปมชอบขึ้น สามจุดคือหลังใบหู ใต้ขาหน้า และโคนหาง ถ้าปลายนิ้วรู้สึกเย็นชื้นแม้จะไม่ได้อาบน้ำมา นั่นคืองานของวันนั้นเลย ไม่ใช่งานของสัปดาห์หน้า
และถ้าแหวกไปแล้วเจอแดง ถลอก มีน้ำเหลือง หรือสุนัขเลียจนขนหายเป็นวง จุดนั้นก็ไม่ใช่เรื่องของหวีแล้ว ต้องหยุดแล้วไปให้คนที่ดูเรื่องผิวโดยตรง
ความฟูคือผลของการเป่า ไม่ใช่สภาพขน
อันนี้ผมคิดว่าคนพลาดกันมากที่สุด ขนที่ดูฟูสวยในรูป ส่วนใหญ่ไม่ใช่เพราะพันธุ์ดี แต่เพราะขนแห้งแบบมีลมเป่าผ่านพร้อมกับถูกหวีไปด้วยตลอดเวลา ขนที่เปียกแล้วปล่อยให้แห้งเองจะแบนติดตัวและจับกันเป็นแผง
แปลว่าความฟูที่คุณเห็นในรูป คือเวลาเป่าที่คนถ่ายรูปจ่ายไปแล้ว และนั่นคือรายการเวลาที่คุณต้องจ่ายด้วยถ้าอยากได้ภาพเดียวกัน
ฝนตกหนึ่งครั้ง แลกกับอีกสิบนาที
หน้าฝนคือช่วงที่ผมมองนาฬิกาบ่อยที่สุด กลับจากเดินมา ตัวเปียกไม่เท่ากัน แต่ที่เปียกแน่ ๆ คือใต้ปลอกคอ ใต้สายรัดอก ซอกขา และท้อง
วิธีที่ผมใช้คือซับด้วยผ้าขนหนูก่อน แล้วเปิดพัดลมเป่าผ่านขนไปเรื่อย ๆ ระหว่างที่ทำอย่างอื่นอยู่ เน้นตรงจุดที่สายรัดทับ เพราะขนที่เปียกใต้ปลอกคอจะแห้งช้ามากในอากาศชื้น และปลอกคอที่แนบอยู่ก็กันลมไม่ให้ผ่านเข้าไป
อย่าปล่อยให้ขนเปียกนอนทับตัวเอง 特にตรงซอกขาและโคนหาง มันจะเย็นชื้นอยู่ตรงนั้นทั้งคืน
ก่อนจะหลงรูปสวย ลองคำนวณของบ้านตัวเอง
ไม่ต้องคำนวณละเอียดถึงขั้นนาที เพราะแต่ละบ้านไม่เหมือนกัน บ้านที่ปูกระเบื้องทั้งหลัง ลมผ่านดี กับบ้านที่ปูพรมและมีห้องแอร์ ใช้เวลาไม่เท่ากัน สุนัขที่แก่หรืออ้วนจะเลียทำความสะอาดตัวเองได้น้อยลง ต้องมีคนช่วยมากกว่าตอนหนุ่ม
สิ่งที่ผมอยากให้ลองทำคือจดหนึ่งสัปดาห์ เขียนสี่บรรทัดพอ
หนึ่ง สัปดาห์ที่ผ่านมา ผมหวีขนให้หมาจริงกี่ครั้ง และครั้งละกี่นาที
สอง ผมเช็ดหรือเป่าแห้งหลังเดินหรืออาบน้ำกี่ครั้ง
สาม ผมใช้เวลากวาด เก็บขน และซักเบาะเพิ่มขึ้นเท่าไร
สี่ สุนัขทนให้นั่งหวีได้นานแค่ไหนก่อนจะลุกหนี ถ้านาทีที่คุณมีมากกว่านาทีที่หมามีให้ ต้องแบ่งเป็นสองรอบสั้น ๆ ไม่ใช่ยืดรอบเดียว
คำตอบที่ได้คือราคาจริงของขนแบบนั้นในบ้านคุณ คูณขึ้นไปอีกห้าสิบสองสัปดาห์ก็จะเห็นภาพทั้งปี
ผมไม่ได้บอกว่าขนฟูไม่ดี มันสวยและมันก็สบายสำหรับคนที่จ่ายเวลานี้ได้จริง ๆ ผมแค่คิดว่าควรรู้ราคาก่อนจ่าย แล้วถ้าคำนวณออกมาแล้วยังไม่ไหว ขนสั้นชั้นเดียวก็ไม่ได้น่าเบื่ออย่างที่ใคร ๆ พูดกัน มันแค่ต่างกันที่จำนวนนาทีที่ต้องวางลงไปทุกสัปดาห์ และนั่นคือทั้งหมดที่คุณกำลังéchoseอยู่จริง ๆ